Een glazuur is meer dan alleen een decoratiemiddel
 
Functie glazuren
Een glazuur is een deklaag op een keramisch produkt. Vaak is een glazuur uitsluitend decoratief, zoals bij steengoed en sieraardewerk. Bij gebruiksaardewerk worden er hogere eisen aan het glazuur gesteld. Het moet glad en waterdicht zijn. Een glazuur maakt het aardewerk bovendien sterker.
 
Voorbereiding
Probeer glazuren zoveel mogelijk te begrijpen. De meeste glazuren zijn gemaakt van een transparant of dekkende basisglazuur, waaraan kleurstoffen zijn toegevoegd. Het basisglazuur bevat soms nog lood. Lood is een fantastische component in een glazuur. Het zorgt voor een mooie glans, een goed smeltgedrag en een goede hechting met de scherf. Helaas is het gebruik van lood niet geschikt voor gebruiksaardewerk. Er zijn zeer goede loodvrije glazuren op de markt. Houd er wel rekening mee dat deze glazuren vaak wat gevoeliger zijn bij het hechten met de scherf. Bij eenbrand zult u wat sneller gaatjes in uw glazuur kunnen krijgen. Bij te laag stoken heeft u sneller te maken met afspringen van het glazuur op de randen.
Test een glazuur altijd op uw kleimassa:
  • maak proefjes met verschillende glazuur water verhoudingen
  • zet het glazuur in verschillende dikstes op uw produkt
  • brand bij verschillende temperaturen
  • voer na al deze variaties Harkorttesten uit met uw produkt.
Op deze wijze krijgt u meer inzicht in uw glazuur.
 
Het aanmaken
Ieder glazuur heeft zijn eigen optimale aanmaak. Dit hangt af van de gebruikte grondstoffen. Effectglazuren kunnen hele zware grondstoffen bevatten, deze glazuren hebben maar weinig water nodig. Houd altijd dezelfde aanmaak aan, nadat u de beste aanmaak zelf heeft getest. Gebruik ook de hulpmiddelen voor glazuren, zoals Petapon, een stelmiddel dat uitzakken van het glazuur in het aanmaakvat en lopen van het glazuur tijdens het opbrengen voorkomt.
Bovendien is Peptapon ook functioneel tijdens het stoken op de toptemperatuur. Kijkt u ook eens naar andere glazuurhulpmiddelen, zoals deflocculanten en lijmen.
 
Invloed massa en temperatuur
Het glazuur reageert tijdens het stoken met de scherf. Stoffen uit de scherf worden opgenomen in het glazuur en omgekeerd. Als u een rode scherf hebt, zult u daardoor een andere uitstraling krijgen dan met een witte scherf. Wat veel pottenbakkers zich niet realiseren is dat verschillende witte scherven ook effect kunnen hebben op het glazuur. Kalkaardewerk zal bijvoorbeeld meestal een betere glazuurzit hebben dan chamotte aardewerk, omdat het kalk voor een deel in het glazuur wordt opgenomen. Bij een dolomiet massa kan zelfs het uiterlijk van het glazuur veranderen door de opname van magnesium uit dolomiet. Glazuren hebben vrijwel altijd een optimaal temperatuurbereik dat op de verpakking staat aangegeven. De meeste aardewerk glazuren zijn geschikt voor 1020-1060 graden. Veel glazuren zullen er echter bij een lagere afstootemperatuur al goed uitzien. Er is dan wel een verhoogde kas op haarscheuren. Het is namelijk belangrijk dat tijdens het stoken het glazuur goed aan de scherf wordt gehecht door de vorming van een tussenlaag.
Des te hoger de eindtemperatuur des te meer tussenlaag er wordt gevormd. Dat is ook de reden dat de eindtemperatuur een half uur of langer vastgehouden moet worden. Meet ook altijd de temperatuur van uw oven met kegels of Philips temperatuurringen.
 
Stoffen waarmee je de eigenschappen van een glazuur kunt beïnvloeden.
Eigenschappen zoals uitzettingscoëfficiënt, smelttemperatuur en oppervlaktespanning kunnen problemen geven waarvan de bekendste haarscheuren en afspringen zijn. Met kwarts (tot max. 10%) kunt u de uitzettingscoëfficiënt verlagen waardoor haarscheuren verminderen, met een alkalifritte kunt u de uitzettingscoëfficiënt van het glazuur verhogen waardoor minder kans op afspringen.
Denk er ook aan dat kleurpigmenten de uitzettingscoëfficiënt en het smeltgedrag van het glazuur  beïnvloeden. Door het toevoegen van wat soda 0,1% kunt u de oppervlaktespanning van het glazuur verlagen, waardoor randjes wat dekkender worden (vooral effectief bij rode en zwarte glazuren).
 

                   Kreatief in Keramiek

 

Nieuwste Vlog